Simulatie nuttig?!

Jazeker, mits het op de juiste manier wordt uitgevoerd, de goede vragen  worden gesteld, iedereen naar elkaar blijft luisteren en de conclusies en aanbevelingen gezamenlijk worden gedragen. In deze blog vier adviezen om simulatie zo nuttig mogelijk te laten zijn. 

In de praktijk wordt simulatie niet altijd op de beste manier ingezet. Zo kunnen er aannames worden gedaan die het resultaat ten onrechte beïnvloeden, of er wordt een model gemaakt dat geen antwoord geeft op de echte vraag, of er is geen tijd meer om het resultaat te realiseren in de praktijk, of... Er zijn nog legio andere zaken waarom een simulatie niet zo nuttig is als die zou kunnen zijn.
Daarom geef ik hier vier belangrijke adviezen en een aantal handvatten waarmee je de kans op een nuttige simulatie enorm vergroot:

  1. Heb je wel echt een simulatie nodig?
  2. Doorgrond het proces 
  3. Leer je input data kennen
  4. Zorg voor het juiste multidisciplinaire team

Om de adviezen toe te lichten gebruiken we hier als simpel voorbeeld een productiebedrijf dat product A en B bewerkt op machine X.

 

1.    Heb je wel echt een simulatie nodig?

Wat is precies de vraag en waar wil je (opdrachtgever) een antwoord op? Dit is aan het begin van het project vaak nog niet scherp en blijft hangen bij: "Ik wil een simulatie!" of "Wat is de capaciteit van machine X?". Mijn advies: probeer dit eerst zo scherp mogelijk te krijgen. Stel vervolgens de vraag wat die persoon met het resultaat gaat doen. Wil hij/zij het als filmpje (animatie) tonen om aan te geven hoe het productieproces er visueel ongeveer uitziet? Wil hij echt een verandering aanbrengen in bijvoorbeeld de aanvoer van product A en B richting machine X (simulatie) of moet er software worden getest met een simulatiemodel (emulatie)? En stelt de opdrachtgever wel een realistische vraag? Een (logistiek) proces simuleren en verwachten dat dit 1 op 1 op de werkelijkheid lijkt, is een illusie, of op zijn minst een zeer tijdrovende bezigheid. Vaak is dit ook helemaal niet nodig. Het beginnen met een voorbeeld van hoe een resultaat van het simulatiemodel er uit zou komen te zien en te bespreken wat de opdrachtgever hier mee wil doen, is dan ook vaak handig om tot de juiste discussie te komen. Dan pas kun je beslissen of er een simulatie nodig is en welke resultaten zullen worden getoond.
Als je zover bent en het duidelijk is dat je echt een simulatie (en geen animatie of iets anders) nodig hebt, dan zou je kunnen beginnen met het opzetten van het simulatiemodel. Ik zeg: doe dat nog niet! Doorgrond eerst het proces dat je wilt simuleren.

 

2.    Doorgrond het proces 

Je zou kunnen starten met simuleren, je hebt het blijkbaar nodig. Maar hoe ziet het proces dat je wilt simuleren er eigenlijk uit? De praktijk leert dat men dit proces niet altijd 100% scherp heeft. Een proces flow diagram helpt daarbij. Welke uitzonderingen zijn er en welke aannames zijn realistisch om te maken? Een statische analyse van het proces helpt vaak. Een simpel voorbeeld: machine X heeft een capaciteit om 400 producten te kunnen bewerken per dag. Elke dag worden er 4000 producten A en B gemaakt. Ca. 10% van alle producten A en B heeft een bewerking op machine X nodig. De aanvoer op deze machine zal dus 400 zijn.  Met andere woorden: de bezettingsgraad is 100%. Met zeer beperkte simulatiekennis is het vrij eenvoudig aan te geven dat met enige dynamiek dit proces niet zal gaan werken. Ook bij een aanvoer van 3900 zal het waarschijnlijk met enige stochastiek in de aanvoer niet optimaal werken en zul je een flinke buffer nodig hebben. De proces flow écht doorgronden en daar een aantal analyses op uitvoeren, levert vaak al zeer interessante feiten op en in ieder geval discussiemateriaal met de opdrachtgever. Dit leidt er soms toe dat er op dat moment al antwoord gegeven is op de vraag (de simulatie is dus niet meer nodig) of dat de opdrachtgever eerst nog een aantal zaken zal moeten uitzoeken alvorens te starten.
En ben je er dan? Nee, wat mij betreft nog niet! Maak ook eens kennis met je input data.

 

3.    Leer je input data kennen

Het komt nog regelmatig voor dat de input data niet zo is als dat je had verwacht. Denk aan verouderde tekeningen van de lay-out, tekeningen die niet automatisch kunnen worden verwerkt, de masterdata is verkeerd of er staan verkeerde / dubbele orders. Ook moet je wellicht een voorspelling maken over een toekomstige vraag (hoe je dat doet is een vraagstuk dat in een aparte blog zal worden behandeld). Maak deze input data eens inzichtelijk. Dit geeft jou, en vaak ook de opdrachtgever, een duidelijk beeld hoe de input eruit ziet en zie je bijvoorbeeld het gemiddelde aantal orderregels per order, of de vraag wel enigszins voorspelbaar is... Belangrijk hierbij is ook om eens kennis te maken met de leverancier van de input (zie ook de volgende stap). Deze is niet altijd bekend met het fenomeen simulatie en/of wat jij wil. En kan dus ook niet altijd inschatten wat je precies wel/niet nodig hebt en hoe erg het is als er soms een dummy-order voor product X staat met een productieaantal van 999999, omdat dat nu even handig was tijdens de testfase. 
Nu zou je denken dat je, als dit is afgerond, kunt starten met je simulatie, maar... ik zou nog één stap zetten.

 

4.    Zorg voor het juiste multidisciplinaire team 

Het gehele traject van vraag-simulatie-antwoord vraagt om een multidisciplinaire aanpak. Vaak zijn alle personen in het project losse schakels en heeft iedereen eigen know-how en doet zijn/haar eigen 'ding'. De opdrachtgever, de projectleider, leverancier van de input,  de simulatiemodelontwikkelaar, een tester,... De projectleider trapt op de rem (want het kost te veel tijd en/of duurt te lang), de opdrachtgever wil alles simuleren (en wil er zo min mogelijk tijd aan kwijt zijn) en de technische persoon vindt het vaak leuk (maar mist soms de context of heeft beperkte input). Het loont de moeite om alle disciplines regelmatig bij elkaar te laten komen om te weten waarom de simulatie wordt uitgevoerd en wat daarvoor nodig is. Daarnaast kan het ook zinvol zijn om een expert bij het gehele project te betrekken. Deze persoon kan inhoudelijk begeleiden, is in staat om verhelderende vragen te stellen aan de opdrachtgever, maar kan ook de input data mee helpen analyseren, ondersteunt bij het doorgronden van het proces en kan de ontwikkelaar helpen in zijn aannames. Tegelijkertijd kan deze expert met de projectleider bespreken wat echt nodig is. 

 

Ja, en nu kun je starten met je simulatie! Het lijkt misschien wat omslachtig maar geloof mij, als je deze vier adviezen opvolgt, vergroot je de kans op een geslaagde, nuttige simulatiestudie énorm.

 

Wil je eens van gedachten wisselen over simulatie in jouw productiebedrijf of andersoortige organisatie? Of misschien heb je behoefte aan een expert? Neem gerust contact met mij op.

Jeroen Goes

 

Altijd op de hoogte blijven van nieuwe blogs? Volg CQM op LinkedIn!

 

Ir. Jeroen Goes

Ir. Jeroen Goes

Senior Consultant